مژگان مدرس علوم

اما علی رغم فشارهای حکومت های استبدادی در طول پنجاه سال بعد از این حادثه، روز شانزدهم آذر بعنوان روز مقاومت دانشجویان ایران مطرح بوده و از آن با نام روز دانشجو در تاریخ معاصر ایران یاد می شود.بهمین مناسبت روز دانشجو، همواره مورد توجه و حساسیت حکومت بوده و در آستانه فرا رسیدن این روزتاریخی، نگاه مسئولین حکومت به دانشگاهها شکل کاملا امنیتی به خود می گیرد.

امسال نیز که روز شانزدهم آذر ماه مصادف است با آغاز ششمین ماه از اعتراضات مسالمت آمیز مردمی، مسئولین حکومتی با ادبیاتی تهدیدآمیزاز برخوردهای امنیتی با دانشگاهیان خبر می دهند. و در حالی که روند برخورد با اهالی دانشگاه و اقدامات امنیتی برای مقابله با دانشجویان افزایش یافته است اما بموازات این اقدامات،  بر دامنه اعتراضات و میزان مشارکت دانشجویان و اساتید نیزافزوده شده است تا جایی که فرمانده کل سپاه به اعضای بسیج دانشجویی دستور داد که در مقابله با ناآرامی های احتمالی در دانشگاهها واکنش نشان داده و منتظر دستور مافوق نباشند.

نگاه امنیتی به اهالی دانشگاه

کامران دانشجو وزیر علوم روز پنجشنبه در اختتاميه همايش ملي شکوه هجرت در اردوگاه شهيد باهنر گفت: "اگر به تاريخ نگاهي بياندازيم، تاريخ طوری پيش مي رود که در انتها به عده اي آفرين مي گوييم و عده اي ديگر را نفرين مي کنيم.عده اي شبيه يابي و عده اي شبيه سازي مي کنند. در شبيه يابي نياز به شناخت داريم اتفاقات تاريخ را بايد عميق تر مطالعه کنيم و اين نگاه عبرت آميز خواهد بود يعني تاريخ را طوري مطالعه کنيم که درسي براي عبرت ما شود."

وزير علوم در ادامه با اشاره به اينکه بعد از رحلت پيامبر (ص) شاهد "فتنه واقعي" بودیم گفت: "در زمان پيامبر (ص) جنگ ها ميان کفر مطلق و اسلام مطلق بود ولي امروز ميان اسلام ناب و اسلام آمريکايي است.
ما در 30 سال انقلاب مرجع تقليدي داشتيم که عليه امام مي خواست کودتا کند و کسان ديگري نيز بودند که در آغوش غرب بودند، هيچ کس از اين افراد در امان نيست."

وزیر دولت احمدی نژاد در حالی کلمه "فتنه" را در فضای ملتهب سیاسی کشور بکار می برد که پیشتر فرمانده سپاه در سخنانی مشابه اساتید و دانشجویان را تهدید کرده بود.

کامران دانشجو در ادامه با بیان اینکه چه کسي مي تواند قبول کند که بي بي سي فارسي و راديو آمريکا دوستداران ملت ايران هستند افزود: " شاگرد امام در روز قدس که امام آن را مبارزه با اسرائيل تعيين کرده مرگ بر اسرائيل را خط مي زند و مرز خود را هم مشخص نمي کند. با يک فتنه مواجه هستيم ،امروز ببينيم که آمريکا براي چه کساني هورا مي کشد، اين افراد بايد از خواب بيدار شوند."

نظارت سیاسی بر اساتید دانشگاه

این در حالی است که وزیر علوم بارها در سخنان خود رادیوی آمریکا و بی بی سی راعامل اعتراضات خودجوش مردمی در حوادث بعد از اعلام نتایج انتخابات ریاست جمهوری دانسته بود.

وی همچنین با بیان اینکه دانشگاههای ایران با دیگر دانشگاهها از منظر نوع جهان بینی تفاوت دارند ادعا کرد: " دانشگاه های دنیا می خواهند علم را در بالاترين سطح بدست آورند. فرق ميان ما با دانشگاه هاي ديگر در نوع جهان بيني است. عده اي مي خواهند دانشگاه ها را با ديدگاه غربي ها جلو ببرند و می گویند دانشجو به دليل آنکه قشر فرهيخته جامعه است هر کاري کرد نبايد برخوردي صورت گيرد."

دانشجو در ادامه با تاکید بر اینکه باید بر اساتید دانشگاهی نظارت شود، گفت: آنان بايد بر اساس جهان بيني اسلامي و منافع نظام سخن گويند."

وی پیشتر نیز در سخنانی مشابه با تاکید برایجاد تشکل های نظارتی در سطح دانشگاهها گفته بود:"دانشگاهيان ما جزو فرهيختگان هستند. تشکل‌ها بايد بر اساس فرمايش حضرت آقا رشد سياسی داشته باشند و بيشتر در دانشگاه‌ها فعاليت کنند."

در همین راستا، علی افضلی درنشست بسيج دانشجويي دانشگاه هاي استان تهران خطاب به رؤساي اين دانشگاه ها گفته بود: " بايد پيرامون فتنه حوادث اخیر روشنگري شود و اين از رسالت هاي ما است. با توجه به سخنان مقام معظم رهبري كه اساتيد را فرماندهان جنگ نرم و دانشجويان را افسران آن معرفي كرده اند معلوم شد كه كار فراتر از نگاه هايي است كه حوادث اخير را حادثه اي مي دانند كه پايان يافته است و بايد دانست كه اين حادثه همانطور كه گفته شد آتشي در زير خاكستر است."


تلاش برای حذف هرگونه "تفکر مستقل از حکومت" در دانشگاه

در واکنش به اظهارات وزیرعلوم و لزوم نظارت بر اساتید دانشگاهها، یکی از اساتید دانشگاه به جرس گفت: "این نوع برخوردها و اظهار نظرها حکایت از نگرانی جدی مسئولان از دانشگاه و دانشجویان دارد و بویژه این نوع اظهار نظرهای تهدید آمیز در آستانه  شانزده آذر بسیار معنادار است. به نظر می رسد که زمامداران تصمیم گرفته اند یکبار دیگر یک انقلاب فرهنگی در دانشگاههای کشور راه اندازی کنند تا فضای دانشگاه از هرگونه تفکر مستقل از حکومت عاری شود ."
 
این استاد دانشگاه در ادامه افزود: "بعضی از مسئولان حتی گفته اند که وقوع جنگ تحمیلی در سال پنجاه و هشت موجب ناکامی انقلاب فرهنگی اول شد و اینک ضروری است که یکبار دیگر برای انقلاب فرهنگی و تصفیه  دانشگاهها اقدام شود بنابراین انتظار می رود که نه تنها دانشجویان بلکه استادان نیز برای دفاع از کیان دانشگاه و هویت صنفی و فرهنگی خود از این هجوم سراسری به نظام دانشگاه جلوگیری کنند و حتی اگر لازم باشد چه دانشجو و چه استاد از حضور در کلاسها به نشانه  اعتراض خودداری کنند و وظیفه  تولید علم را به عهده  دولت و حکومت بگذارند تا معلوم شود که آیا با بخش نامه یا فرمان همایونی می توان علم و نظریه  علمی تولید کرد یا نه؟"
 
وی در پایان با اشاره به اظهارات بی ادبانه وزیر علوم  به جرس گفت: "اگر اختلافی هم بین مراجع تقلید و روحانیون موجود باشد این مسئله بالاتر از سطحی است که امثال آقای دانشجو بخواهند در مورد آن اظهار نظری کنند تا چه برسد که بخواهند حکم صادرنمایند. مسئله اختلافات مراجع تقلید مثل آیت الله شریعتمداری یا آیت الله العظمی منتظری با امام خمینی در حدی نیست که وزیر علوم دولت نامشروع بخواهد در مورد آن اظهار نظر کند."

تاکید بر ایجاد صمیمیت در فضای دانشگاهی

سخنان سیاسی و امنیتی وزیر علوم در آستانه شانزدهم آذر در حالی لحن تهدید آمیز به خود گرفته که وی در سخنانی بمناسبت بازگشایی دانشگاهها گفته بود: " مهم‌ترين کاری که بايد انجام شود، ايجاد ارتباط و صميميت و الفت، انس و دوستی بين مجموعه وزارت علوم، مديريت دانشگاه‌ها و دانشجويان و اساتيد است. اين‌ها همه در يک خانواده‌اند، اگر اين صميميت بيشتر شود برای ساير کارهای ما می‌تواند تعيين کننده باشد."

چندی پیش علي محمد حاضري دبيرکل انجمن اسلامي مدرسين دانشگاه ها با تاکید بر اینکه اگر نگاه امنيتي بر محيط هاي دانشگاهي حاکم شود آسيب هاي جدي به جامعه وارد مي شود نسبت به امنيتي شدن فضاي دانشگاه ها هشدار داد و می گوید:" در فضاي امروز جامعه بسياري از افراد براي دفاع از آرمان ها و ارزش هاي انقلاب تلاش مي کننداما متاسفيم که برخي جريانات، اين افراد را در دادگاه به عنوان برانداز و طرفدار انقلاب رنگي معرفي مي کنند، در حالي که تمام صاحب نظران، امکان تکرار تجربه انقلاب رنگي در ايران را نفي کرده اند و دليل طرح اين اتهام از سوي بعضي جريانات تشخيص اشتباه کارشناسان سطوح پايين در برخي نهادهاست."