سه‌شنبه ۲۸ خرداد ۱۳۹۸ -
- 18 Jun 2019
14 شوال 1440 آخرین به روز رسانی : ساعت ۱۴:۱۷ به وقت ایران
جنبش راه سبز - جرس
انتخابات افغانستان؛ خرابکاران داخلی و خارجی
جرس: کمتر از یک هفته به برگزاری انتخابات ریاست جمهوری و شوراهای ولایتی افغانستان باقی مانده است.  

در شرایطی که افغان‌ها می‌خواهند بعد از سیزده سال جانشینی برای رئیس جمهور کرزی پیدا کنند، بیم و امید فضای این کشور را در بر گرفته است. پس از برگزاری نخستین انتخابات سراسریِ بعد از طالبان در سال ۲۰۰۴، این اولین باری است که چنین هیجان سیاسی گسترده‌ای در کشور ایجاد شده است.
چگونگی برگزاری انتخابات میزان اعتبار و مشروعیت دولت آینده را تعیین خواهد کرد. استقرار یک دولت معتبر و مشروع شرط لازم برای آینده‌ای باثبات و مرفه برای افغانستان است. اما تهدید، دخالت و تردید‌ها همچنان بر روی صندوق‌های رای سایه افکنده است. این عوامل می‌توانند مانعی جدی برای برگزاری یک انتخابات نسبتا آزاد و عادلانه باشند.
نتیجه نظرسنجی جدیدی که در هفته جاری منتشر شده، حاکی است که تعداد بیشتری از مردم افغانستان می‌خواهند هفته آینده در انتخابات تاریخی ریاست جمهوری و همین طور انتخابات شوراهای ولایتی شرکت کنند. در این نظرسنجی که توسط بنیاد انتخابات آزاد و عادلانه افغانستان (۱) انجام گرفته است، بیش از ۹۱ درصد شرکت کنندگان از انتخابات پنجم آوریل حمایت کرده‌اند و در این میان بیشتر از ۷۴ درصد گفته‌اند که در انتخابات شرکت خواهند کرد.
ولی اینکه آیا اتفاقات چند روز آینده اجازه شرکت تمام این افراد در انتخابات را خواهد داد خود سوال دیگری است.

تهدید و ارعاب


هرچند احتمال بروز تقلب در انتخابات دلواپسی اصلی اکثر بازیگران سیاسی افغانستان است، ولی از ابتدای سال جاری میلادی بحث امنیت هم نگرانی‌های زیادی به وجود آورده. بعد از اینکه ماه گذشته رهبری طالبان در بیانیه‌ای اعلام کرد که «تمام توان خود» را برای برهم زدن انتخابات ریاست جمهوری بکار می‌گیرد، کابل و چند ولایت دیگر هدف موجی از ترور‌ها و حملات انتحاری قرار گرفتند.
آن‌ها برای عمل به قول خود، حملات انتحاری قابل توجهی را اجرا کرده‌اند. این حملات که تلفات غیر نظامی هم بر جای گذاشته، خود بخشی از پروژه طالبان برای ایجاد رعب و وحشت قبل از برگزاری انتخابات است.
اما طبقه‌های اجتماعی و اقتصادی، همین طور اقوام مختلف افغانستان به این تهدیدات چندان اعتنایی نکرده‌اند. اگرچه می‌دانند که ممکن است هدف از مذاکرات صلح بین پاکستان و طالبان آن کشور، تسهیل روند اخلال در انتخابات افغانستان باشد، مقاومت مدنی افغان‌ها در برابر این رعب افکنی‌ها بیشتر شده است، مخصوصا وقتی این خبر را شنیدند که اکثر مهاجمان از محصلان طالب هستند که اخیرا به قصد خرابکاری از مدارس علمیه در آن سوی مرز [پاکستان] مرخص شده‌اند.


حساسیت نسبت به دخالت قدرت‌های خارجی، و خرابکاران داخلی، بر عزم و اراده رای دهندگان افغان برای کمک به برگزاری موفقیت آمیز این فرایند ملی افزوده است.
علیرغم وجود بیش از ۲۱ میلیون کارت رای دهی (۲) در این کشور که تنها حدود ۱۱ میلیون نفر واجد شرایط شرکت در انتخابات هستند، هنوز هم صف‌های طولانی زنان و مردان مشتاق افغان در برابر مراکز ثبت نام دیده می‌شود. تمام شواهد از حضور گسترده مردم در انتخابات پیش رو حکایت دارد؛ چه در مناطق شهری و چه در مناطق نسبتا امن روستایی.
علاوه بر حضور ۳۸۰ هزار نفر از ماموران ارتش، پلیس و نیروهای خارجی برای مقابله با تهدید‌ها و برقراری امنیت در انتخابات، ۱۳ هزار زن دیگر هم [که اکثرا به صورت موقت به عضویت پلیس درآمده و آموزش دیده‌اند] به نیروهای امنیتی اضافه شده‌اند.

دخالت و تقلب


برخی از رقبای اصلی در میان کاندیدا‌ها، علیرغم مبارزات پرشور خود، از تقلب و میزان بالای دخالت‌ها به عنوان چالش اصلی پیش روی روند کلی انتخابات یاد می‌کنند.
همچنان سوالاتی در مورد بی‌طرفی، استقلال و ظرفیت واقعی کمیسیون مستقل انتخابات برای کاهش، بررسی و پیگیری تخلفات وجود دارد. علاوه بر این، اتهاماتی همچون کمک مالی، جانبداری و اعمال نفوذ به نفع یک نامزد خاص از سوی بعضی کاندیدا‌ها متوجه مقامات دولتی شده است. در همین راستا تهدیدات و هشدارهای خشک و خالی مسئولین هم تا به امروز منجر به جریمه جدی و یا پیگرد قانونی هیچ کسی نشده است.
سه نوع عمده از تقلب پیش بینی می‌شود؛ رای دادن با استفاده از کارت‌های رای دهی غیر قانونی، دستکاری در نتایج انتخابات و رسیدگی مغرضانه و نادرست به شکایات.
در حالی که بیشتر ستادهای انتخاباتی، جامعه مدنی، رسانه‌ها و ناظران بین المللی و همین طور سازمان‌های جوانان فعالیت‌های نظارتی خود را تنها بر روی روز رای گیری متمرکز کرده‌اند، نظارت کمتری بر مراحل حیاتی پس از رای گیری تا نهایی شدن نتایج در نظر گرفته شده است.


علیرغم تمام کاستی‌ها، بیشتر مردم افغانستان به نقش موثر جامعه جهانی در نظارت بی‌طرفانه جهت تضمین یک نتیجه معتبر برای انتخابات امید بسته‌اند. با این وجود حتی سازمان ملل، که معمولا به عنوان داوری بی‌طرف شناخته می‌شود، هفته گذشته در یک موضع گیری متناقض هرچند تقلب در انتخابات را محکوم کرد، اما به نامزد‌ها هشدار داد که نتیجه نهایی انتخابات را بپذیرند و از اعتراض خودداری کنند.
در صورت بروز تقلب احتمالی در حوزه‌های بزرگ انتخاباتی، انگشت اتهام به سوی سه گروه نشانه خواهد رفت؛ کاندیداهای خاطی و عوامل آن‌ها، کمیسیون‌های انتخاباتی و بالا‌تر از همه دولت فعلی.
اگرچه حامد کرزی تلاش‌های بی‌فایده‌ای انجام داده است تا نشان دهد که در انتخابات دخالتی ندارد، اما به علت سابقه افتضاح سال ۲۰۰۹ که به باطل شدن بیش از یک میلیون رای انجامید، نتوانسته که شک و تردیدهای مردم را برطرف کند.

اشتیاق فزاینده همراه با تردید


عواقب غیر منتظره ناامنی‌های اخیر همراه با احتمال بروز تقلب، هردو بر تردید‌ها در مورد شفافیت انتخابات دامن زده است. با این وجود نظرسنجی‌های جدید نشان می‌دهند که هرچند افغان‌ها برگزاری انتخابات سراسری را راه حل کاملی برای مشکلات خود نمی‌دانند، اما معتقدند که این بهترین فرصت برای ابراز عقیده آزادانه در مورد مشکلاتی است که هم اکنون با آن مواجهند.
نتایج نظر سنجی بنیاد انتخابات آزاد و عادلانه افغانستان همچنین از علاقه اکثر مردم به حفظ دستاوردهای یک دهه گذشته [در مورد برقراری امنیت] حکایت دارد و نشان می‌دهد که میزان تحصیلات و تجربه بالا به علاوه صداقت و عدالت ملاک‌های اصلی افغان‌ها برای انتخاب رئیس جمهور آینده است.
بدیهی است که مشارکت همگانی در تصمیم گیری سیاسی همراه با پوشش گسترده رسانه‌ای فرایند انتخابات، یک گفتمان همه گیر در سراسر کشور ایجاد کرده است که به تقویت یکپارچگی ملی کمک خواهد کرد.
به همین دلایل است که خرابکاران داخلی و خارجی با استفاده از تهدیدات و توسل به خشونت مفرط، فرایند انتخابات را نشانه رفته‌اند. اما امروز در افغانستان این نیرو‌ها مورد غضب تمام اقشار جامعه واقع شده‌اند.
در نتیجه چالش اصلی پیش روی رهبران کنونی و آینده افغانستان فراهم ساختن شرایط مناسب برای اجرای صحیح قانون اساسی و مقابله با دستکاری‌ها و دخالت‌های بیجا است.

نوشته: عمر صمد (۳)


منبع: الجزیره

 

پی نوشت:

Free and Fair Election Foundation of Afghanistan-۱

این نهاد مستقل داخلی افغانستان که بعضا به اختصار «فیفا» خطاب می‌شود، برای کسب اطمینان از شفافیت تمام فرایندهای دموکراتیک این کشور فعالیت می‌کند.


۲- بیش از ۲۰ میلیون کارت رای دهی از زمان برگزاری اولین انتخابات افغانستان در سال ۲۰۰۴ صادر شده که تمام این کارت‌ها برای شرکت در انتخابات آتی معتبر است.
۳- آقای عُمر صمد از سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۴ سخنگوی وزارت خارجه دولت موقت افغانستان و از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۹ سفیر افغانستان در کانادا و از ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۱ سفیر این کشور در فرانسه بود. این دیپلمات پیشین افغان در حال حاضر از تحلیل گران ارشد بخش آسیای میانه در موسسه نیو امریکا است.

 

ارسال به :


نظرات
ارسال نظر
مشخصات فردی من را به خاطر داشته باش

*نظرات حاوی کلمات و عبارات رکیک و غیر اخلاقی و همچنین توهین و افترا منتشر نخواهد شد .
**از نوشتن نظر خود به صورت فینگلیش خودداری نمایید.
***از اینجا فینگلیش را به فارسی تبدیل کنید.