پنج‌شنبه ۳۰ خرداد ۱۳۹۸ -
- 20 Jun 2019
16 شوال 1440 آخرین به روز رسانی : ساعت ۱۴:۱۷ به وقت ایران
جنبش راه سبز - جرس
«رفع حصر»، فراتر از حقوق بشر
تداوم بازداشت خانگی رهبران جنبش سبز، به‌معنای اصرار هسته‌ی اصلی قدرت در جمهوری اسلامی بر خودکامگی و استبداد است.    


ادامه یافتن بازداشت خانگی رهبران جنبش سبز، علل و دلایل گوناگون دارد و تجلی‌بخش بسیاری نکات مهم و ویژگی‌های سیاسی ـ اجتماعی در ایران امروز است. یکی از این محورها، رونمایی مکرر/هرروزه از ساختار سیاسی قدرت در ایران است.


تداوم این آدم‌ربایی (حبس خانگی آقایان کروبی و موسوی و خانم رهنورد) به‌معنای اصرار هسته‌ی اصلی قدرت در جمهوری اسلامی بر رویکردهای اقتدارگرایانه و ستیز با توسعه سیاسی و البته کوبیدن بر طبل خودکامگی و استبداد است.


افزون بر ۶۸ ماه از کودتای انتخاباتی ۱۳۸۸ و سر بر کشیدن جنبش اعتراضی معطوف به آن می‌گذرد. هم‌زمان، درحالی رهبران جنبش سبز چهار سال است در بازداشت خانگی بسر می‌برند که ۲۰ ماه از انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۹۲ سپری می‌شود. انتخاباتی که برای کانون مرکزی قدرت و شخص آیت‌الله خامنه‌ای چنان مهم بود که رهبر جمهوری اسلامی را وادار ساخت از «حق‌الناس» بگوید و حتی از مخالفان هم بخواهد انتقادها و اعتراض‌های خود را کنار نهند و پای صندوق‌های رأی حضور یابند.


«امید» به بهبود اوضاع از دل «مصالحه‌ای نانوشته» و مشاهده‌ی بارقه‌هایی از تدبیر و واقع‌بینی در کانون مرکزی قدرت، خوش‌بینی نسبت به احتمال آزادی محبوسان سبز را در پی نتیجه‌ی انتخابات مزبور (۱۳۹۲) افزایش داد. رییس جمهوری حائز اکثریت آراء شده بود که پیروزی‌اش بر حمایت بخشی از سبزها نیز مبتنی بود.


اما نه رهبر جمهوری اسلامی خودکامگی و کینه‌ی شخصی و رویکردهای اقتدارگرایانه را در اوج شادمانی اکثریت جامعه از انتخاب روحانی اعتدال‌گرا کنار نهاد، و نه هسته اصلی قدرت عناد خود با دموکراسی و آزادی را از یاد برد. این، البته و متاسفانه، غیرمترقبه نبود. اما ـ چنان‌که آمد ـ امید می‌رفت که وضع بحرانی کشور در حوزه‌های اقتصادی و بین‌المللی، آیت‌الله خامنه‌ای و جریان امنیتی ـ نظامی همسو و گرداگردش را به اهمیت و ضرورت همدلی و آشتی ملی و توسعه سیاسی و مفاهیم همسو، تشویق کند.


چنین نشد. با کمال تأسف، این دور از انتظار نیز نبود. هرچه زمان گذشت، «گره» بیشتر درهم‌پیچید. شرایط منطقه (از تداوم ناآرامی در مصر گرفته تا تشدید ناامنی و خشونت و بحران در سوریه و عراق) نیز تمامیت‌خواهان حاکم را نسبت به تعقیب رویکردهای سخت‌گیرانه و تحدید فضای سیاسی، ترغیب کرد. هم‌زمان کش‌یافتن مذاکرات هسته‌ای و احساس ناامنی حاکمان اقتدارگرا از جایگاه بین‌المللی حکومت، موجب تمدید سرکوب و وضع امنیتی در داخل کشور شد. و این همه، مستقل از اساس نگاه دموکراسی‌ستیز رأی هرم نظام سیاسی و راست افراطی در جمهوری اسلامی است؛ که جدید و اخیر نیست.


این‌گونه، هر روز که از آدم‌ربایی و حبس خانگی رهبران جنبش سبز و بازداشت غیرقانونی دیگر آزادگان سبز گذشته، مهر تأکید و تأیید دیگری بر ماهیت اقتدارگرایانه‌ی رژیم سیاسی در ایران امروز خورده است. ادامه‌ی حصر کروبی و موسوی و رهنورد شاهدی برجسته و تذکری هر روزه شده به فعالان سیاسی و شهروندان منتقد وضع مستقر که با وجود پاره‌ای تغییرات در ساختار سیاسی قدرت (مترتب بر حضور روحانی و همراهان تکنوکرات و بروکرات و میانه‌روی وی در قوه مجریه)، در همچنان بر پاشنه‌ی خودکامگی و استبداد می‌چرخد. زنهاری هر روزه به شهروندان آگاه و ناراضی از وضع موجود که برای برون‌شد از وضع نامطلوب مستقر، باید تدبیری اندیشید و قدمی برداشت.


در انتظار نشستن به امید بروز تدبیر و عقلانیت یک‌شبه‌ی حاکمان اقتدارگرا، نسبت چندانی با واقعیت‌ها و شواهد موجود برقرار نمی‌کند. موکول ساختن تلاش برای گشایش فضای سیاسی و مطالبه‌ی توسعه سیاسی به آینده‌ی نامشخص و وضع معلق نیز بیشتر به آرام‌بخشی کاذب می‌ماند و مفری برای سکون و خاموشی.


اگر خروج از وضع بحرانی اقتصاد ایران اهمیت و ضرورت و فوریت دارد ـ که دارد، اگر به توافق رسیدن با غرب اهمیت کوتاه‌مدت و درازمدت دارد ـ که دارد، از زاویه‌ی منافع ملی و از پس پشت عینک ایران‌دوستی، باز شدن فضای سیاسی، افزایش همگرایی و همدلی در کشور، کاستن از شکاف ملت ـ حکومت، متکی شدن بیش از پیش حاکمان به جامعه مدنی، و تعمیق مناسبات کاربدستان با کارشناسان و صاحب‌نظران، و به اجمال، گسترش دموکراتیزاسیون اهمیت و ضرورت و فوریت دارد.


چنین است که از این زاویه، تلاش برای آزادی خانم رهنورد و آقایان موسوی و کروبی با استفاده از تمامی ابزارها و امکان‌های قانونی و انسانی و مسالمت‌آمیز و مشروع، کنشی تنها حقوق بشری و اقدامی انسانی نیست، بلکه به‌مثابه‌ی کوششی اساسی و راهبردی و ملی در این روزهای بحرانی ایران، در خور بذل توجه و طراحی و تعقیب است.

 

 

 

 

 

نظرات وارده در یادداشت ها لزوما دیدگاه جرس نیست.


ارسال به :


نظرات
ارسال نظر
مشخصات فردی من را به خاطر داشته باش

*نظرات حاوی کلمات و عبارات رکیک و غیر اخلاقی و همچنین توهین و افترا منتشر نخواهد شد .
**از نوشتن نظر خود به صورت فینگلیش خودداری نمایید.
***از اینجا فینگلیش را به فارسی تبدیل کنید.