دوشنبه ۰۹ اسفند ۱۳۹۵ -
- 27 Feb 2017
29 جمادى الأولى 1438 آخرین به روز رسانی : ساعت ۱۸:۱۷ به وقت ایران
جنبش راه سبز - جرس
راز محبوبیت و ماندگاری نام مصدق
شادروان دكتر مصدق هرگز در مقام رهبري سياسي و نخست‌وزيري بر مردم كشورش  دروغ نگفت 


به مناسبت ۱۴ اسفند سالروز در گذشت زنده یاد دکتر محمد مصدق جا دارد به واکاوی راز رمز محبوبیت دکتر مصدق پس از نیم قرن پرداخته شود. این امر نه به این علت است که آن مرحوم نیازی به چنین یادآوری و بازخوانی سوابق تاریخی داشته باشد؛ بلکه این نیاز جامعه امروز ماست که شناخت واقعی در خصوص دلایل ماندگاری نام شخصیت‌های تاریخی و معاصر چون مصدق باید داشته باشند.


بررسي علل توجه نسل جوان بعد از انقلاب به شادروان دكتر مصدق به رغم بدآموزي‌هاي كتب درسي اين دوره و محدوديت‌هاي رسانه‌اي بسيار آموزنده است. بعد از كودتاي ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ نيز رژيم شاه تلاش گسترده‌اي را در عرصه تبليغات داخلي و خارجي براي حذف نام دكتر مصدق به كار بست اما نتيجه آن كاملاً‌ معكوس بود.


امروز ملت ايران به ويژه جوانان و دانشجويان آرمان‌هاي خود را در افكار، منش، شخصيت و عملكرد دكتر مصدق بصورت شفاف متجلي مي‌بينند و به همين علت ياد او را گرامي مي‌دارند. اين ارزشها و مطالبات تداوم شعارها و آرمان‌هاي مبارزات يكصد ساله ملت ايران در انقلاب مشروطيت، نهضت ملي ايران و انقلاب اسلامي بهمن‌ماه ۵۷ است. آرمان آزادي، استقلال و حاكميت ملت (جمهوريت) و ارزشهاي ديني كه در انقلاب اسلامي ۵۷ به آن اضافه شده است مطالبات يكصد ساله ملت ايران را تشكيل مي‌دهد.


شادروان دكتر محمد مصدق در طول خدمات بيش از نيم‌ قرن خود براي كرامت بخشيدن به انسان و به حساب آوردن او در اداره كشور از طريق تأمين آزادي انتخابات و مشاركت دادن مردم در انتخابات و شكل‌گيري نهادهاي مدني وايفاي نقش در تعيين سرنوشت خود، مقابله با موانع اصلي اين راه يعني استبداد و تأمين آزادي‌ها و حقوق اساسي ملت ايران و برخورد مستمر و پيگير با استيلاي بيگانگان و تأمين استقلال سياسي كشور را سرلوحه برنامه‌هاي خود قرار داده بود.


استقبال گسترده مردم به آقاي سيدمحمد خاتمي در انتخابات رياست جمهوري دوم خرداد سال ۷۶ نيز به خاطر اعلام مطالبات مردم ايران در برنامه توسعه سياسي ايشان بود. تداوم حمايت مردم از آقاي خاتمي در سال‌هاي اخير نيز به علت صداقت و تأكيد مستمر ايشان بر اين مطالبات است.


خصوصيات و عملكرد دكتر مصدق

* دكتر مصدق در مجلس شانزدهم از علي منصور نخست وزير خواست قبل از اصلاح قانون اساسي مورد نظر شاه دو برنامه موردنظر او را انجام دهد :

- تجديدنظر در قانون انتخابات

- تجديدنظر در قانون مطبوعات

ديدگاه دكتر مصدق براي زمينه‌سازي حاكميت ملت بعد از گذشت نيم قرن امروز براي مردم ما بيشتر قابل درك است. دكتر مصدق در همين زمان با تشكيل مجلس مؤسسان و تقويت پايه‌هاي حكومت شاه به مخالفت پرداخت. اما شاه مي‌گفت كه جبهه ملي را به لحاظ نظرات مبهم و منفي‌اش خطرناكتر از حزب توده مي‌داند او بر اين اعتقاد تأكيد داشت كه "قدرت حكومت بايد از شاه نشأت بگيرد" و اصرار داشت كه سلطنت در سنت‌هاي مردم ريشه دوانده و در فكرشان غيرقابل تفكيك است و صريحاً‌ اقرار مي‌كرد كه در امور دولت دخالت كرده و به اين كار ادامه خواهد داد و يك نخست‌وزير قوي را نخواهد پذيرفت مگر آنكه خود او را منصوب كرده باشد.


* برنامه دولت دكتر مصدق به هنگام معرفي كابينه در تاريخ ۱۲/۲/۱۳۲۰ شامل دو ماده بود :

۱- اجراي قانون ملي شدن صنعت نفت بر طبق قانون اجراي اصل ملي شدن مصوب نهم ارديبهشت ماه ۱۳۳۰ و تخصيص عوايد حاصله از آن به تقويت بنيه اقتصادي كشور و ايجاد موجبات رفاه و آسايش عمومي

۲- اصلاح قانون انتخابات مجلس شوراي ملي و شهرداري‌ها

* دكتر مصدق براي تأمين آزادي بيان و عقيده پس از انتخاب شدن به نخست وزيري در تاريخ ۱۱/۲/۱۳۳۰ دستوري به شرح زير صادر كرد:

"شهرباني كل كشور : در جرايد ايران آنچه راجع به شخص اينجانب نگاشته مي‌شود، هرچه نوشته باشند و هر كس نوشته باشد، به هيچ وجه نبايد مورد اعتراض و تعرض قرار گيرد لكن در ساير موارد بر وفق مقررات قانون بايد عمل شود".


* دكتر مصدق مي‌گفت :

"من ايراني و مسلمانم و بر عليه هر آنچه كه ايرانيت و اسلاميت را تهديد كند تا زنده هستم مبارزه خواهم كرد"


* شادروان دكتر مصدق هرگز در مقام رهبري سياسي و نخست‌وزيري بر مردم كشورش كه صادقانه او را دوست مي‌داشتند دروغ نگفت، براي حفظ قدرت و ادامه زمامداري ، قدمي را براي فريب مردم برنداشت و هيچ گاه بر سر منافع و مصالح كشورش با بيگانگان سازش نكرد.


* براساس شناخت چنين خصوصياتي از مرحوم دكتر مصدق، شادروان مهندس بازرگان در نطق افتتاحيه خود در جلسه تأسيس نهضت آزادي ايران در تاريخ ۲۵/۲/۱۳۴۰ گفت ما مسلمان، ايراني و مصدقي هستيم و در ارتباط با علت مصدقي بودن مي‌گويد : "مصدقي هستيم و مصدق را از خادمين بزرگ افتخارات ايران و شرق مي‌دانيم ... ما مصدق را بعنوان يگانه رئيس دولتي كه در طول تاريخ ايران محبوب و منتخب واقعي اكثريت مردم بود و قدم در راه خواسته‌هاي ملت برداشته توانست پيوند بين دولت و ملت را برقرار سازد و مفهوم واقعي دولت را بفهماند و به بزرگترين موفقيت تاريخ اخير ايران يعني شكست استعمار نائل گردد تجليل مي‌كنيم و به اين سبب از "تز" و (راه مصدق) پيروي مي‌كنيم.


جمع‌بندي

مطالعه و آشنايي با افكار، انديشه و عملكرد شادروان دكتر مصدق مي‌تواند ملت ما را در پاسداري از اصول و آرمان‌هاي اصيل و اوليه انقلاب اسلامي سال ۵۷ ياري رسانده و تقويت كند.

تاسی به گفتمان شخصیت‌های تاریخی چون مصدق می تواند راه را براي تحقق آرمان‌هاي مبارزات ملت ايران در صد سال اخير يعني آزادي، استقلال، جمهوريت و حاكميت ارزشهاي انساني و اسلامي و رشد و توسعه همه جانبه هموار نمايد. بزرگداشت دكترمصدق موجب تقويت هويت ملي و انسجام بيشتر مردم در اجراي برنامه توسعه سياسي است.

تجربه تاريخي نشان داده است كه استبداد دشمن حافظه تاريخي ملت‌هاست كه هويت هر جامعه را تشكيل مي‌دهد. مستبدين براي گسست حافظه تاريخي ملتها، از دو ابزار بهره مي‌جويند. تحريف سوابق تاريخي و يا حذف و بي‌اعتباري سوابق تاريخي.

تجربه تاريخي بعد از كودتاي ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ تاكنون نشان مي‌دهد كه ملت هوشمند و نسل جوان و فرهيخته كشور ما حافظه تاريخي خود را حفظ كرده و براي پاسداري از مطالبات بر حق ملت ايران بار سنگين مسئوليت را همواره بر دوش خود احساس كرده است. درود و رحمت خدا بر شادروان دكتر محمد مصدق و همه خدمتگزاران صديق ملت ايران

منبع: پایتخت کهن شماره ۱۹
 

 

نظرات وارده در یادداشت ها لزوما دیدگاه جرس نیست.

 

ارسال به :