دوشنبه ۰۴ اردیبهشت ۱۳۹۶ -
- 24 Apr 2017
27 رجب 1438 آخرین به روز رسانی : ساعت ۱۸:۱۷ به وقت ایران
جنبش راه سبز - جرس
شکست مذاکرات هسته‌ای باعث سرکوب بیشتر جامعه‌ مدنی می‌شود
شکست مذاکرات هسته‌ای باعث سرکوب بیشتر جامعه‌ مدنی می‌شود
جرس-  فیروزه رمضانزاده:  نزدیک به دو سال از انتخاب حسن روحانی به عنوان رئیس جمهور ایران می‌گذرد اما باوجود وعده‌های وی در مورد ارتقای آزادی بیان در ایران، انتشار اخبار متعدد از اعدام اقلیت‌های دینی و سیاسی و نیز بازداشت فعالان مدنی و کنشگران حقوق زنان و کودکان بر بد‌تر شدن وضعیت حقوق بشر در ایران دلالت می‌کند.  

رسانه‌ها و مطبوعات ایرانی همچنان با خطر محدودیت‌، توقیف و تعطیلی مواجهند. به منظور تببین و تشریح وضعیت حقوق بشر و مطبوعات در دولت حسن روحانی با هادی قائمی، مدیر کمپین بین المللی حقوق بشر در ایران گفتگویی انجام داده‌ایم که در پی می‌آید:


آقای قائمی، آخرین گزارش احمد شهید، گزارشگر ویژه حقوق بشر در مارس ۲۰۱۵ درحالی منتشر شده است که وضعیت حقوق بشر در دوران دولت حسن روحانی بحرانی‌تر شده است‌. سرفصل‌های عمده این گزارش چه بود؟


بله، آخرین گزارش احمد شهید به شورای حقوق بشر روز دوازدهم مارچ منتشر شد که روزدوشنبه در مورد آن صحبت خواهد کرد.‌‌ همان طور که می‌دانید با گذشت قریب به دو سال از انتخاب آقای روحانی به ریاست جمهوری، وضعیت حقوق بشر در ایران به صورت عمومی تغییرچندان چشمگیری نداشته و همچنان شاهد ادامه روند منفی پنج سال گذشته هستیم. در این مورد، گزارشگر ویژه سازمان ملل، آخرین گزارش خود را برای شورای حقوق بشر سازمان ملل منتشر کرد که در آن بار دیگر به طور مستند به ابعاد مختلف دهشتناک نقض حقوق بشر در ایران پرداخته است. مخصوصاً مساله افزایش اعدام‌ها در سال ٬۲۰۱۴ تعداد اعدام‌ها نسبت به سال‌های دیگر همچنان افزایش یافته است. در گزارش اخیر احمد شهید به موضوع عدم وجود استاندارد‌ها و معیارهای دادگاه‌های عادلانه و نیز بازداشت‌های خودسرانه و نقض حقوق وکلایی که برای دفاع از متهمان سیاسی عقیدتی تلاش می‌کنند اشاره شده است. وی همچنین در این گزارش به وضعیت زندانیان سیاسی عقیدتی توجه ویژه‌ای داشته است. شهید همچنین به موضوع عدم آزادی بیان و دسترسی آزاد به اطلاعات تاکید داشته است،‌‌ همان طور که می‌بینیم در ایران مجوز برگزاری تجمعات مسالمات انجمن‌ها صادر نمی‌شود، از طرفی اقلیت‌های دینی هم چنان زیر فشارهای گوناگون به سر می‌برند، این موارد سرلوحه‌های عمده گزارش جدید آقای شهید هستند.


برپایه اطلاعات و نامه‌های منتشر شده از سوی زنان زندانی که دوران حبس خود را در زندان قرچک گذارنده‌اند زندان قرچک ورامین به عنوان یکی از بد‌ترین زندان‌های ایران شناخته شده است چرا که زندانیان این زندان از ابتدایی‌ترین حقوق بهداشتی خود نیز محروم هستند، آیا در گزارش اخیر احمد شهید به وضعیت این زندان و زندان‌های مشابه در ایران اشاره شده است؟


بله در این گزارش به وضعیت غنچه قوامی که در زندان قرچک بوده اشاره شده است.‌‌ همان طور که می‌دانید درطول چند ماه گذشته تعداد زیادی از فعالان حقوق زنان و کودکان از جمله غنچه قوامی و آتنا فرقدانی بازداشت و به زندان قرچک منتقل شدند. به گفته زندانیانی که در این زندان دوران حبس خود را سپری کرده بودند وضعیت زندانیان در این زندان بسیار نامناسب است. در مجموع، طی یک سال و نیم گذشته تعداد زنانی که در ایران بازداشت شدند از روزنامه نگار گرفته تا هنرمندان و فعالان حوزه زنان همچنان رو به افزایش بوده و به نظر می‌رسد نیروهای امنیتی و اطلاعاتی فشار زیادی بر روی حوزه زنان وارد کرده‌اند که البته با اتفاقاتی که در پی اسیدپاشی‌های اخیر در اصفهان رخ داد این روند تشدید پیدا کرد، در پی این حوادث کنشگرانی نظیر مهدیه گلرو به زندان افتادند.


یکی دیگر از موارد نقض حقوق زنان در ایران در حوزه موسیقی رخ داده است، در طول دو سال اخیر و فعالیت دولت روحانی٬ دامنه اعمال محدودیت برای خوانندگان زن شدید‌تر شده است.


بله‌‌ همان طور که شما هم اشاره کردید در ایران بر روی زنانی که در حوزه موسیقی به عنوان نوازنده یا خواننده فعالیت می‌کنند حساسیت‌های بسیاری اعمال شده است و در مجموع می‌بینیم برخی از قشرهای حکومتی می‌خواهند از هر گونه فعالیت زنان در امور اجتماعی و فرهنگی و حتی حضور آن‌ها در دانشگاه‌ها جلوگیری کنند. موسیقی زنان نیز یکی از مواردی ست که می‌بینیم از اجرای بسیاری از کنسرت‌ها و فروش و توزیع البوم‌هایی که حتی با مجوز منتشر شده‌اند جلوگیری می‌شود. این روند، حملات شدیدی را به سمت وزارت ارشاد و دولت روحانی نشانه رفته است.


نهادهای بین‌المللی وضعیت آزادی بیان و روزنامه‌نگاران در دولت یازدهم را نامناسب برآورد کرده‌اند. شما وضعیت مطبوعات در دو سال اخیر را چگونه می‌بینید؟


به اعتقاد من در شش ماهه نخست فعالیت دولت حسن روحانی وضعیت مطبوعات بسیار مناسب‌تر بود. پس از آنکه روزنامه‌های مختلفی را توقیف کردند و تعدادی از روزنامه نگاران بازداشت شدند، فضایی از خودسانسوری و ارعاب در این حوزه ایجاد شد که موجب شد شاهد موارد جدیدی نباشیم ولی شاید مورد جدید،‌‌ همان مورد اسیدپاشی باشد که بلافاصله عکاس و سردبیران محلی ایسنا در اصفهان را بازداشت کردند و از آن زمان به بعد بود که ازهرگونه خبررسانی مستقل در این حوزه جلوگیری شد. بنابراین نه تنها وضعیت مطبوعات در ایران بهتر شده بلکه فضای رعب و وحشت در این حوزه بیشتر نیز شده است. به نظر می‌رسد بازداشت‌هایی مثل بازداشت‌های ایسنا بسیار تاثیرگذار بوده است زیرا به سرعت این پیام را به سایر فعالان این حوزه منتقل کردند که چنانچه در هر حوزه‌ای بخواهند به صورت مستقل پیگیری کنند یا خبررسانی کنند می‌بایست هزینه زیادی بپردازند. همچنین شواهد موجود نشان می‌دهد که خودسانسوری هم در روزنامه‌ها و مطبوعات ایران بسیار بیشتر از گذشته صورت می‌گیرد.


کمپین بین المللی حقوق بشر طی یک سال اخیر در حوزه جمع آوری اطلاعات مربوط به نقض حقوق بشر در ایران چه دستاورد‌ها و فعالیت‌هایی داشته است؟


درمجموع، تلاش کردیم هم چنان به موارد مختلف و گسترده نقض حقوق بشر در ایران بپردازیم. همچنین سعی کردیم به شکل مستند، پیشنهاد‌ها و راه حل‌هایی در رابطه با خط مشی‌های حکومت ایران به جامعه بین المللی ارائه کنیم. ما در این سه حوزه سه گزارش داشتیم، یکی در مورد وضعیت اینترنت و تحولاتی که پیرامون اینترنت ملی در حال وقوع است. همچنین گزارش بسیار مبسوطی داشتیم در مورد حوزه زنان. در این رابطه جمعه گذشته گزارشی در مورد اسیدپاشی و لوایح مجلس ایران برای محدود کردن بیشتر زنان منتشر کردیم. همچنین تابستان گذشته گزارشی در مورد مذاکرات هسته‌ای و نیز نگرش و انتظارات جامعه مدنی نسبت به این مذاکرات منتشر کردیم و نقطه نظرات فعالان مختلف داخل ایران را جمع آوری و به جامعه بین المللی ارائه کردیم چرا که به اعتقاد ناظران کمپین، تبیین و برآورد جامعه مدنی ایران، کاهش تنش‌های بین المللی و موفقیت در این مذاکرات در حقیقت می‌تواند پنجره امیدی باشد و البته شکست در این مذاکرات به فشار‌ها و سرکوب‌های بیشتری منجر خواهد شد. با توجه به گسترش دسترسی به اینترنت که از تابستان امسال شروع شد، فعالیت‌هایی در حوزه فرهنگ سازی بین عامه مردم داشتیم.‌‌ همان طور که می‌دانید دولت روحانی اجازه داد شرکت‌های تلفن همراه دسترسی به اینترنت را بر روی تلفن‌های همراه فراهم کنند که پیش از این جلوگیری می‌کردند. در این رابطه ما بر روی فرهنگ سازی بیشتر تمرکز و تلاش کردیم برای مثال، تولید رادیوی هفتگی با عنوان «پنج عصر» و اجرای کامبیز حسینی که از رادیو فردا پخش می‌شود و بر روی اینترنت قرار می‌گیرد. در این راستا موفق شدیم اخبار لازم را به صورت هفتگی در دسترس میلیون‌ها مخاطب ایرانی قرار دهیم. همچنین ارائه تحلیل‌های مرتبط و فرهنگ سازی با استفاده از ویدئوهای کوتاه بر روی اینترنت یکی از روش‌های فرهنگ سازی بسیار موفق و جدید ما به شمار می‌رود. اما بیان یک نکته مهم ضروری ست، مادامی که دولت ایران با سازمان‌های حقوق بشری وارد گفتمانی متعارف نمی‌شود و از حضور و ورود جامعه مدنی درون ایران بر سیاست گذاری‌های دولت جلوگیری می‌کند تمرکز و تاکید ما برتبیین فرهنگ عامه مردم ادامه خواهد داشت.


بازتاب و ثمره این فعالیت‌ها و فرهنگ سازی‌ها در کدام یک از حوزه‌های مدنی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی مشهود بوده است؟


یکی از نقاط روشنی که در این زمینه دیدیم فعالیت‌هایی بوده که کنشگران داخل ایران برعلیه اعدام و حکم قصاص انجام دادند. بر اساس آخرین اطلاعاتی که خود مقام‌های قوه قضاییه ارائه کرده‌اند در یک دوره زمانی ۱۴ ماهه ار فروردین ۹۲ تاکنون بیش از ۶۰۰ خانواده در مورد قصاص تصمیم به بخشش گرفته‌اند و این مساله نشان می‌دهد که فرهنگ سازی در این راستا بسیار مهم بوده است چرا که از نقض گسترده حقوق بشر در ایران در آینده نیز جلوگیری می‌کند. اما در مجموع بسیاری از موارد نقض حقوق بشر ازسوی افرادی صورت می‌گیرد که دارای مناصب و قدرت حکومتی هستند و البته متاسفانه تاثیرگذاری این فرهنگ سازی برروی آن‌ها امری بسیار دشوار است.
 

ارسال به :


نظرات
ارسال نظر
مشخصات فردی من را به خاطر داشته باش

*نظرات حاوی کلمات و عبارات رکیک و غیر اخلاقی و همچنین توهین و افترا منتشر نخواهد شد .
**از نوشتن نظر خود به صورت فینگلیش خودداری نمایید.
***از اینجا فینگلیش را به فارسی تبدیل کنید.